Hiperaktivite ve Dürtüsellik

• çocuğunuz yaşıtlarına göre aşırı hareketlilik mi gösteriyor ?
• sınıf düzenine uymada ya da arkadaş ilişkilerinde sorunlar mı yaşıyor ?
• sakin, sessiz bir ortamda duramıyor, sürekli heyecan arayan davranışlar mı sergiliyor ?
• isteklerini ve düşüncelerini ısrarlı bir şekilde dile getirip karşılık alamadığında saldırgan davranışlar mı sergiliyor ?
• görevleri tamamlamakta zorluk mu çekiyor ?
• verilen talimatları hiçe mi sayıyor ?

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu, çocukluk döneminde görülen nörolojik temelli gelişim sorunu olarak kabul edilir.Çocuğun yaşına ve cinsiyetine bağlı olarak değişik davranış örüntüleri görülebilir. Bilinenin aksine tek bir şekilde görülmeyen bu bozukluğun 3 farklı şekli vardır. Düşüncelerini kontrol etmekte zorlanan (Dikkat Eksikliği) ya da davranışlarını ve hareketlerini kontrol etmekte zorlanan (Hiperaktivite-Dürtüsellik), her iki durumda sorun yaşayan -hem davranışlarını hem de düşüncelerini kontrol etmekte güçlük çeken bileşik tip-(DEHB).

Hiperaktivite ve Dürtüsel Tip

Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu olarak bilinen bozukluğun ortaya çıkan şekillerinden biridir. Dikkat Eksikliği ile bir arada görülebildiği gibi tamamen bağımsız olarak da ortaya çıkabilmektedir. Hiperaktivite ve Dürtüsellik bir arada görülür, çocuğun yaşına ve cinsiyetine bağlı olarak farklı davranış örüntülerinin ortaya çıkmasına neden olur. Cinsiyet dağılımı olarak Dikkat Eksikliği Bozukluğu'nun aksine erkeklerde görülme oranı kızlara göre daha fazladır.

Beynin Yapısal Özelliklerinin Hiperaktivite ve Dürtüsel Bozukluklar ile Olan İlişkisi

Son yıllarda giderek önem kazanan beyin görüntüleme yöntemleri ve davranış nörolojisi alanında yapılan bilimsel çalışmalar sonucunda Dikkat Eksikliği -Hiperaktivite ve Dürtüsel Bozukluklarının nörolojik temelli gelişimsel bozukluklar olduğu kanıtlanmıştır.

Bu bozuklukları olan bireylerin beyinlerinin pre-frontal lobe ( beynin ön sağ ve sol )kısımlarında kan akışının ve glukoz emiliminin düşük olduğu, aynı zamanda her iki beyin yarıkürelerinin birbirlerine simetrik bir yapıya sahip oldukları bulgularına rastlanmıştır. Beyin ön sağ ve sol yarıküreleri, beynin evrimsel gelişiminde en son gelişen ve insanlar ile diğer canlıların ayrılmasında en belirgin rolü oynayan yönetici işlevlerin(kişinin düşüncelerini ve hareketlerini çevresel uyaranlara bağlı olarak kontrol edebilme becerileri) gerçekleştiği kısımdır.

Hiperaktivite ve Dürtüsel Bozuklukların Akademik Başarıya Etkisi

Çocuk gelişimi göz önüne alındığında akademik başarının çocuğun psiko-sosyal gelişimi açısından son derece önemli bir alan olduğunu söyleyebiliriz. Hiperaktivite ve Dürtüsel Bozukluk belirtileri gösteren ya da bu belirtileri barındıran bir çocuğun akademik başarısının, bu belirtileri taşımayan yaşıtlarına göre daha düşük olduğunu söylemek çok doğru olmayabilir. Zekası normal ya da normalın üstünde olan çocuklarda görülen bu bozukluklar daha çok sosyal iletişim becerileri, sözlü ya da yazılı kurallara uyamama, düşüncelerini ve hareketlerini kontrol edememe gibi yaşa ve cinsiyete bağlı olarak değişen davranış örüntülerinin ortaya çıkmasına neden olabilir.

Bu yüzden okul hayatını da olumsuz yönde etkileyen problemler yaşamaktadırlar. Bir türlü yerlerinde oturamadıkları, sınıf kurallarına uyamadıkları için zeka seviyelerinden çok hareketleri ve davranışları yüzünden okul başarısızlığı yaşadıklarını söylemek daha doğru bir ifade olacaktır.

Hiperaktivite ve Dürtüsel Bozuklukların Öğrenme ile Olan İlişkisi

Öğrenme, beş duyu organı – duyma, görme, dokunma, koklama, tatma – ve bunlara ek olarak denge ve propriosepsiyon (vücudumuzun boşluktaki harket algısı) duyuları aracılığı ile çevreden alınan uyarıların beyinde bazı işlemlerden geçirilmesi ve tekrarlar sonucu oluşur.

Öğrenme süreci, bilgilerin duyularımız tarafından algılanması ve beynin ilgili merkezine iletilmesi (GİRİŞ); bu bilgilerin beyinde işlenmesi (İŞLEME); işlenen bilginin ihtiyaç duyulacağı halde tekrar kullanılmak üzere bellege kaydedilmesi (BELLEK); verilen tepkinin beynin ilgili organlarına bildirilmesi (ÇIKIŞ) şeklinde gerçekleşir.

Hiperaktivite ve Dürtüsel Bozuklukları olan bir çocuk beş duyu organı ve propriosepsiyon duyuları aracılığı ile çevreden alınan bilgilerin, Dikkat Eksikliği Bozukluğu olan bir çocuktan farklı olarak İşleme, Bellek ve Çıkış aşamalarının birinde ya da daha fazlasında sorun yaşadığı için akademik becerilerinin kazanılmasında sorunlar yaşadığı gibi, sosyal ilişki becelerilerinin, dil gelişiminin kazanımında sorunlar yaşamaktadır.

Bu sorunlara eşlik eden özgüven ve motivasyon eksikliğinin yanı sıra arkadaş yoksunluğu, karşıt gelme bozukluğu ve yetişkinlik döneminde devam edecek aile, arkadaş ve toplumsal iletişim problemleri, organize olmada ve planlama yapmada zorluklar yaşayan bireyler olarak yaşamlarına devem etme riskleri taşımaktadırlar.

Bizler merkezlerimizde, işleme süreçleri üzerinde yoğunlaşıp SAS programına özgü testlerle kişinin öğrenmeyi nasıl gerçekleştirdiğini saptayarak “Danışana Özel” uygulanan programlar ile beyinde duyu organları ile elde edilen bilgilerin işleme süreçlerini güçlendirip, yarıküreler arasındaki iletişimin geliştirilmesine katkıda bulunuyoruz.

Aynı zamanda; uyguladığımız programlar, okuma ve yazma becerilerinin gelişmesini, dikkat ve konsantrasyon süreçlerinin kalitesinin artmasını, algılama ve anlama becerilerinin güçlenmesini, konuşma ve dili kullanma kabiliyetlerinin geliştirilmesini amaçlayarak, danışanlarımızın davranışsal, duygusal ve sosyal açılardan daha sağlıklı bireyler olmalarına katkıda bulunmamıza imkan sağlamaktadır.

Nöro-psikologlar, psikoterapistler, psikologlar ve dilbilimci uzman kadro tarafından yapılan bir değerlendirme görüşmesinde; Hiperaktivite ve Dürtüsel Bozuklukların altında yatan nedenleri bulmak amacıyla danışan çocuk ise ebeveynlerinden veya yetişkin ise kendisinden kapsamlı bir şekilde gerekli bilgiler alınır. Programlar günlük 1 ya da 2 saatlik dinletiler halinde 2 ya da 3 hafta süre ile uygulanmaktadır. Program herhangi bir tıbbi ya da fiziki müdahale gerektirmeyen, yan etkisi olmayan sadece kulaklıklar aracılığıyla ses, müzik ve konuşmanın dinletilmesi şeklindedir. Ayrıca bireyin hiperaktif ve dürtüsel davranışlarını azaltmak amacı ile uygulanan SAS Programlarına ek olarak birebir yapılan çalışmaları ile de yaşanılan duruma yönelik uygulamalar mevcuttur. Yapılan bu çalışmalar, bireyin öğrenme sürecini hızlandırmak, özgüven ve motivasyon duygusunu geliştirmek amacıyla uygulanır.

Ekibimizi daha ayrıntılı tanımak ve güncellemelerden haberdar olmak isterseniz web sitemizi daha ayrıntılı bir şekilde inceleyebilirsiniz:

► SAS Programı – İçerik ve Süreç;
► SAS Merkezleri – Bizi nerede bulabilirsiniz;
► SAS Ekibi – Bizleri daha iyi tanımak için.